UAnansi nomdlalo wokutsalana
UAnansi, isigcawu esincinci, esikrelekrele, ucela umngeni kwindlovu kunye nemvubu ukuba ziqubisane kumdlalo wokutsalana. Ingaba ubukrelekrele baso bunokuphumelela ehlathini?
Audio available for B1 version
isiXhosa
UAnansi nomdlalo wokutsalana
UAnansi, isigcawu esincinci, esikrelekrele, ucela umngeni kwindlovu kunye nemvubu ukuba ziqubisane kumdlalo wokutsalana. Ingaba ubukrelekrele baso bunokuphumelela ehlathini?
isiXhosaYou can listen and read. Read along is not available for this story yet.
Once, in a jungle in West Africa, lived a clever spider named Anansi.
Even though he was small, he was very proud of his intelligence.
But Anansi noticed that the bigger animals, like Elephant and Hippo, did not respect smaller creatures.
They acted as if size was the only thing that mattered.
"They don’t respect us little ones," Anansi thought.
So he came up with a plan.
"I’ll teach them a lesson!"
One day, he went to Elephant, who was eating leaves.
"Elephant," Anansi said, "You are big and strong, but I bet I’m stronger!"
Elephant laughed loudly. "You?
Stronger than me?
That’s impossible!"
Anansi smiled.
"Let’s have a tug-of-war and find out.
Tomorrow, I’ll tie a vine to your tail.
When I pull, you pull back as hard as you can."
Elephant, still amused, agreed.
"This will be funny," he said.
The next morning, Anansi tied one end of a long vine to Elephant’s tail.
Then, he hurried to the river, where Hippo was resting in the water.
"Hippo," Anansi said, "You are big and strong, but I bet I’m stronger!"
Hippo chuckled. "You?
Stronger than me? That’s a joke!"
Anansi shrugged. "Let’s find out.
I’ll tie a vine to your tail.
When I pull, you pull back as hard as you can."
Hippo, curious to see what would happen, agreed.
Anansi tied the other end of the vine to Hippo’s tail and then climbed up a tree to watch.
"When you feel the pull, start pulling!"
Anansi called out.
A moment later, Elephant felt a tug and pulled with all his strength.
At the same time, Hippo felt the vine tighten and pulled back just as hard.
Neither of them knew they were pulling against each other!
The vine stretched, and the ground shook as the two powerful animals struggled.
Each thought Anansi was unbelievably strong.
Finally, both were too tired to keep going and gave up.
"Anansi is stronger than I thought," Elephant muttered.
"I can’t believe it," Hippo sighed.
Anansi chuckled to himself.
He had shown the jungle that being clever was just as important as being strong.
That clever trick made the bigger animals think twice before looking down on the smaller ones.
Kudala, kwelinye ihlathi eNtshona Afrika, kwakuhlala isigcawu esikrelekrele esigama linguAnansi. Nangona wayemncinci, wayenebhongo kakhulu ngobukrelekrele bakhe.
Kodwa uAnansi waqaphela ukuba izilwanyana ezikhulu, njengendlovu nemvubu, azizihloneli izidalwa ezincinci. Benza ngathi ubukhulu kuphela kwento ebalulekileyo. “Abasihloniphi thina bancinci,” wacinga njalo uAnansi. Ngoko weza necebo. "Ndiza kubafundisa isifundo!"
Ngenye imini, waya kuNdlovu, esitya amagqabi. "Ndlovu," watsho u-Anansi, "Umkhulu kwaye womelele, kodwa ndibheja ukuba ndomelele!"
UNdlovu wahleka kakhulu. "Wena? Unamandla kunam? Ayinakwenzeka loo nto!"
Wancuma uAnansi. "Masikhuphisane ngomdlalo wokutsalana sibone. Ngomso, ndiya kubopha umdiliya
emsileni wakho. Xa nditsala, nawe uzutsale ngokukhawuleza kangangoko unako."
UNdlovu, esahleka, wavuma. “Oku kuya kuhlekisa,” watsho.
Ngentsasa elandelayo, uAnansi wabophelela incam enye yomdiliya emsileni weNdlovu. Emva koko, wakhawuleza ukuya emlanjeni, apho uMvubu wayephumle khona emanzini.
"Mvubu," watsho uAnansi, "Umkhulu kwaye womelele, kodwa ndibheja ukuba ndomelele!"
UMvubu wahleka. "Wena? Unamandla kunam? Yindlalo leyo!"
Uye wanyusa amagxa uAnansi. "Masibone. Ndizokubopha umdiliya emsileni wakho. Xa nditsala, uhlehle nawe uzutsale ngokukhawuleza kangangoko unako."
UMvubu, enomdla wokubona ukuba kuza kwenzeka ntoni, wavuma. UAnansi wabophelela elinye icala lomdiliya kumsila weMvubu emva koko wakhwela emthini ukuze abukele.
"Xa uziva ukutsalwa, qalisa ukutsala!" Wakhwaza uAnansi.
Emva komzuzwana, uNdlovu weva ukutsalwa waza watsala ngamandla akhe onke. Kwangelo xesha, uMvubu weva ukuba umdiliya uqinile waze watsala ngamandla. Akukho namnye kubo owayesazi ukuba bayatsalana!
Umdiliya woluleka, kwaye umhlaba washukuma kuba izilwanyana ezibini ezinamandla zizamazamana. Bobabini bacingela ukuba uAnansi womelele ngendlela engakholelekiyo. Ekugqibeleni, bobabini babedinwe kakhulu ukuba bangaqhubeka, baza bancama.
“UAnansi womelele kunokuba bendicinga,” wambombozela watsho uNdlovu.
“Andiyikholelwa,” watsho encwina uMvubu.
UAnansi wahleka yedwa. Walibonisa ihlathi ukuba ukubakrelekrele kubaluleke njengokuqina. Elo qhinga labangela ukuba izilwanyana ezikhulu zicinge kabini ngaphambi kokuba zizijongele phantsi ezo zincinane.
Kudala, kwelinye ihlathi eNtshona Afrika, kwakuhlala isigcawu esikrelekrele esigama linguAnansi. Nangona wayemncinci, wayenebhongo kakhulu ngobukrelekrele bakhe.
Kodwa uAnansi waqaphela ukuba izilwanyana ezikhulu, njengendlovu nemvubu, azizihloneli izidalwa ezincinci. Benza ngathi ubukhulu kuphela kwento ebalulekileyo. “Abasihloniphi thina bancinci,” wacinga njalo uAnansi. Ngoko weza necebo. "Ndiza kubafundisa isifundo!"
Ngenye imini, waya kuNdlovu, esitya amagqabi. "Ndlovu," watsho u-Anansi, "Umkhulu kwaye womelele, kodwa ndibheja ukuba ndomelele!"
UNdlovu wahleka kakhulu. "Wena? Unamandla kunam? Ayinakwenzeka loo nto!"
Wancuma uAnansi. "Masikhuphisane ngomdlalo wokutsalana sibone. Ngomso, ndiya kubopha umdiliya
emsileni wakho. Xa nditsala, nawe uzutsale ngokukhawuleza kangangoko unako."
UNdlovu, esahleka, wavuma. “Oku kuya kuhlekisa,” watsho.
Ngentsasa elandelayo, uAnansi wabophelela incam enye yomdiliya emsileni weNdlovu. Emva koko, wakhawuleza ukuya emlanjeni, apho uMvubu wayephumle khona emanzini.
"Mvubu," watsho uAnansi, "Umkhulu kwaye womelele, kodwa ndibheja ukuba ndomelele!"
UMvubu wahleka. "Wena? Unamandla kunam? Yindlalo leyo!"
Uye wanyusa amagxa uAnansi. "Masibone. Ndizokubopha umdiliya emsileni wakho. Xa nditsala, uhlehle nawe uzutsale ngokukhawuleza kangangoko unako."
UMvubu, enomdla wokubona ukuba kuza kwenzeka ntoni, wavuma. UAnansi wabophelela elinye icala lomdiliya kumsila weMvubu emva koko wakhwela emthini ukuze abukele.
"Xa uziva ukutsalwa, qalisa ukutsala!" Wakhwaza uAnansi.
Emva komzuzwana, uNdlovu weva ukutsalwa waza watsala ngamandla akhe onke. Kwangelo xesha, uMvubu weva ukuba umdiliya uqinile waze watsala ngamandla. Akukho namnye kubo owayesazi ukuba bayatsalana!
Umdiliya woluleka, kwaye umhlaba washukuma kuba izilwanyana ezibini ezinamandla zizamazamana. Bobabini bacingela ukuba uAnansi womelele ngendlela engakholelekiyo. Ekugqibeleni, bobabini babedinwe kakhulu ukuba bangaqhubeka, baza bancama.
“UAnansi womelele kunokuba bendicinga,” wambombozela watsho uNdlovu.
“Andiyikholelwa,” watsho encwina uMvubu.
UAnansi wahleka yedwa. Walibonisa ihlathi ukuba ukubakrelekrele kubaluleke njengokuqina. Elo qhinga labangela ukuba izilwanyana ezikhulu zicinge kabini ngaphambi kokuba zizijongele phantsi ezo zincinane.
Share
Feedback
Reflection Questions
1. Kwakutheni ukuze uAnansi afune umngeni kwiNdlovu neMvubu?
2. UAnansi wamqhatha njani uNdlovu noMvubu ukuba batsalane?
3. Ingaba unokucinga ngexesha apho wawusebenzisa ubulumko endaweni yamandla ukusombulula ingxaki?
4. Eli bali lisifundisa ntoni ngomahluko phakathi kwamandla omzimba kunye nobukrelekrele?
5. Ingaba kulungile ukuqhatha njengoko wenzayo uAnansi? Kutheni okanye kutheni kungenjalo?